ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΑ ΒΟΗΘΗΜΑΤΑ (ΠΦΒ)

ΑΦΡΟΔΙΤΗΣ 132, Τ.Κ: 17562  ΠΑΛ. ΦΑΛΗΡΟ
ΤΗΛ: 210 9817047   FAX: 210 9848594

ΣΥΝΗΘΗ ΛΑΘΗ ΚΑΙ ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΠΟΦΥΓΗΣ ΑΥΤΩΝ

Α) Στον πίνακα αυτό γράφονται τα στοιχεία του φορολογουμένου και, σε περίπτωση εγγάμων, και της συζύγου του.
 Επίσης, γράφονται προαιρετικά και τα στοιχεία του εκπροσώπου του φορολογουμένου.
Σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι  κάτοικος εξωτερικού, η αναγραφή των στοιχείων του εκπροσώπου του είναι υποχρεωτική.
Αν κατά το προηγούμενο οικονομικό έτος  2002 (χρήση 2001) υποβάλατε δήλωση, θα λάβετε στη διεύθυνσή σας το έντυπο της Δήλωσης Φορολογίας Εισοδήματος   οικονομικού  έτους 2003 (Έντυπο Ε1), στο οποίο θα υπάρχουν τα στοιχεία σας προεκτυπωμένα.
Σε περίπτωση που, κατά το χρόνο υποβολής της δήλωσής σας, έχουν επέλθει μεταβολές, λόγω των οποίων πρέπει να διορθωθούν  τα προεκτυπωμένα στοιχεία του πίνακα αυτού, πρέπει, πριν από την υποβολή της δηλωσής σας, να δηλώσετε  τη ΜΕΤΑΒΟΛΗ στο τμήμα ΜΗΤΡΩΟΥ της ΔΟΥ στην οποία υπάγεστε.
Διευκρινίζεται ότι, αν έχετε αλλάξει τον τόπο της κύριας κατοικίας σας και, ως εκ τούτου, υπάγεστε στη χωρική αρμοδιότητα άλλης ΔΟΥ από αυτήν που είχατε υποβάλει τη δήλωσή σας κατά το προηγούμενο οικον. έτος 2002, μπορείτε να κάνετε τη ΜΕΤΑΒΟΛΗ στη νέα ΔΟΥ που θα υποβάλετε τη δήλωσή σας.
Επομένως, αν πρέπει να διορθώσετε τα  προεκτυπωμένα στοιχεία του πίνακα 1 της δήλωσής σας οικον. έτους 2003, αφού κάνετε τη  ΜΕΤΑΒΟΛΗ στο τμήμα Μητρώου της ΔΟΥ που ανήκετε, μπορείτε, στη συνέχεια, να υποβάλετε τη  δήλωσή σας αυτοπροσώπως
Σημειώνεται ότι, κατά την περίοδο υποβολής των δηλώσεων, ειδικά για μισθωτούς και συνταξιούχους, σε περίπτωση μεταβολής των προεκτυπωμένων στοιχείων, οι μεταβολές αυτές θα γίνονται κατά την υποβολή της δήλωσης και οι σχετικές βεβαιώσεις μεταβολής των ατομικών στοιχείων θα στέλνονται στους πολίτες με τον προσφορότερο τρόπο που αυτοί επιθυμούν (ηλεκτρονικά- ταχυδρομικά- Fax) από το Τμήμα Μητρώου. Σε αυτή την περίπτωση πρέπει να υπάρχει οπωσδήποτε αναγραφή του τηλεφώνου του φορολογουμένου στη δήλωσή του.
 Β) Αν είστε έγγαμος (η), έχετε υποχρέωση κατά τη διάρκεια της εγγάμου συμβιώσεώς σας να υποβάλετε κοινή δήλωση με τη (το) σύζυγό σας.
Η δήλωση υποβάλλεται πάντα στο όνομα του συζύγου, ανεξάρτητα από το αν ο σύζυγος δηλώνει δικό του εισόδημα ή είναι άνεργος ή άεργος.
Τα εισοδήματα και τα λοιπά στοιχεία του συζύγου δηλώνονται στην αριστερή στήλη και της συζύγου στη δεξιά στήλη  του εντύπου της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων (Ε1).
Επομένως, σε περίπτωση που δηλώνονται εισοδήματα στη δεξιά στήλη, πρέπει στον πίνακα 1 να γράφονται και  στοιχεία  συζύγου.
Το τετραγωνίδιο με την ένδειξη Αριθμός Φορολογικού Μητρώου Συζύγου συμπληρώνεται μόνο σε περίπτωση που η σύζυγος έχει δικό της Α. Φ. Μ.
Επομένως, αν η σύζυγός σας διαθέτει δικό της Α.Φ.Μ., τότε θα συμπληρώσετε το αντίστοιχο τετραγωνίδιο με τον αριθμό αυτό.
Δεν επιτρέπετε η αναγραφή στο τετραγωνίδιο αυτό του Α.Φ.Μ. του συζύγου ή αριθμού ταυτότητας.
Αν είστε έγγαμος και επομένως υποβάλλετε κοινή δήλωση με τη σύζυγό σας, πρέπει να σημειώσετε το σύμβολο Χ στο τετραγωνίδιο με την ένδειξη  ΕΓΓΑΜΟΣ.
Αν είστε διαζευγμένος (η) ή ανύπανδρος (η) ή σε κατάσταση χηρείας, δεν θα συμπληρώσετε το τετραγωνίδιο αυτό.
ΠΡΟΣΟΧΗ: Αν είστε διαζευγμένος (η) ή ανύπανδρος (η) ή σε κατάσταση χηρείας, πρέπει να υποβάλετε τη δήλωσή σας στο όνομά σας και  επομένως θα δηλώσετε τα εισοδήματά σας στην αριστερή στήλη του εντύπου της δήλωσης.
Διευκρινίζεται ότι, αν χωρίσατε ή ο (η) σύζυγός σας απεβίωσε πριν από την υποβολή της δήλωσής σας οικον. έτους 2003, πρέπει να υποβάλετε χωριστή δήλωση στο όνομά σας και να δηλώσετε τα εισοδήματα που αποκτήσατε από την 1-1-2002 έως 31-12-2002.
Διευκρινίζεται ότι, τα εισοδήματα που απόκτησε ο αποβιώσας (σασα) από 1-1-2002 έως την ημερομηνία θανάτου του (της), πρέπει να δηλωθούν σε χωριστή δήλωση.
Η δήλωση υποβάλλεται από τους κληρονόμους του αποβιώσαντος (σάσης) στον Προϊστάμενο της ΔΟΥ στη χωρική αρμοδιότητα του οποίου ήταν η κατοικία του αποβιώσαντος προσώπου.

ΠΙΝΑΚΑΣ 2    ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Ο πίνακας αυτός  παίζει σημαντικό ρόλο για τη σωστή εκκαθάριση της δήλωσής σας.
Επομένως πρέπει να δίνετε ιδιαίτερη προσοχή κατά τη συμπλήρωσή του.
Διαβάστε προσεκτικά μία - μία τις ερωτήσεις.

Αν η απάντησή σας, στη σχετική ερώτηση, είναι ΝΑΙ (καταφατική απάντηση), σημειώστε την ένδειξη Χ μέσα στο τετραγωνίδιο  με τη λέξη ΝΑΙ .
Αν η απάντησή σας είναι ΟΧΙ (αρνητική απάντηση), μη συμπληρώνετε τίποτα και προχωρήστε στην επόμενη ερώτηση.
Επίσης, αν η απάντησή σας είναι ΝΑΙ, πρέπει να συνυποβάλλετε με τη δήλωσή σας τα κατά περίπτωση δικαιολογητικά, εφόσον βέβαια τούτο προβλέπεται.
Για διευκόλυνσή σας, σας προτείνουμε, όταν συμπληρώνετε τον πίνακα αυτό, αλλά και γενικά κάθε πίνακα της δήλωσής σας, να συμβουλεύεστε  το φυλλάδιο οδηγιών για τη συμπλήρωση της Δήλωσης Φορολογίας Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων Οικονομικού Έτους 2003.
Ακολούθως σημειώνονται ορισμένες περιπτώσεις, για τις οποίες έχει διαπιστωθεί ότι οι φορολογούμενοι δυσκολεύονται να συμπληρώσουν σωστά τις σχετικές ενδείξεις, δεδομένου ότι αυτές συνδυάζονται με τη συμπλήρωση άλλων ενδείξεων του ίδιου πίνακα ή άλλων πινάκων της δήλωσης, δηλαδή:
-Αν στην ερώτηση  12 του πίνακα αυτού Είστε κάτοικος χώρας της Ε.Ε........ έχετε απαντήσει ΝΑΙ (Κ.Α. 385 - 386), τότε πρέπει να έχετε απαντήσει ΝΑΙ και στην ερώτηση 2 Είστε κάτοικος εξωτερικού.......... (Κ.Α. 319 - 320).
-Αν, κατά το έτος 2002, αποκτήσατε εισοδήματα τα οποία φορολογούνται με το Ζ΄Ψήφισμα, πρέπει, στην ερώτηση 8 Θέλετε οι εκπτώσεις ......., να απαντήσετε ΝΑΙ ή ΟΧΙ και να δηλώσετε το άθροισμα των καθαρών ποσών των ίδιων  εισοδημάτων σας που φορολογούνται με το Ζ΄ψήφισμα στον πίνακα 4Α, περίπτωση  6 (Κ.Α. 307 - 308).
Τονίζεται ότι αν δεν έχουν συμπληρωθεί οι αντίστοιχοι κωδικοί και στους δύο πίνακες, δεν είναι δυνατή η μηχανογραφική εκκαθάριση της δηλώσεώς σας.
Διευκρινίζεται ότι με τις διατάξεις του Ζ΄ Ψηφίσματος του έτους 1975 καθορίζεται η φορολογική μεταχείριση της βουλευτικής αποζημίωσης.
Αν έχετε απαντήσει ΝΑΙ στην ερώτηση 5 του πίνακα αυτού (Κ.Α. 331) Υποβάλλεται η δήλωση από κληρονόμο......... δεν πρέπει να συμπληρώνεται το τετραγωνίδιο με την  ένδειξη ΈΓΓΑΜΟΣ στον πίνακα 1 και εισοδήματα στη στήλη του άλλου συζύγου που είναι εν ζωή.
Όπως διευκρινίσαμε πιο πάνω, σε περίπτωση θανάτου  ενός των συζύγων πριν από την υποβολή  της δήλωσης εισοδήματος του οικείου οικον. έτους, υποβάλλονται χωριστές δηλώσεις. Δηλαδή, μία στο όνομα του αποβιώσαντος, η οποία υποβάλλεται από τους κληρονόμους αυτού, και μία στο όνομα του άλλου συζύγου.

ΠΙΝΑΚΑΣ 4    ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΑ
Όταν δηλώνετε εισοδήματα στον πίνακα αυτό, πρέπει το κάθε εισόδημα να δηλώνετε στο σωστό κωδικό.
Σας υπενθυμίζουμε ότι :
Στους  Κ.Α. 301-302     πρέπει να γράφετε ΜΟΝΟ τα ποσά από
                                         μισθούς ημερομίσθια  κτλ.
Στους  Κ.Α. 303 - 304    πρέπει να γράφετε ΜΟΝΟ τα ποσά των 
                                             κύριων συντάξεων
Στους Κ.Α. 321 - 322     πρέπει να γράφετε ΜΟΝΟ τα  ποσά των  Επικουρικών                                             συντάξεων, μερισμάτων, βοηθημάτων κτλ.
Στους  Κ.Α. 305 - 304    πρέπει να γράφετε ΜΟΝΟ το ποσό του ΕΚΑΣ.
Αν έχετε δηλώσει εισόδημα στους Κ.Α. 307-308 , πρέπει να έχετε απαντήσει ΝΑΙ ή ΟΧΙ  στην ερώτηση 8 Κ.Α. 309-310 του πίνακα  2.
Αν είστε χαμηλόμισθος και δικαιούστε για το χρονικό διάστημα, από 1/1-31/8/2002, την εισοδηματική ενίσχυση που προβλέπεται από το νόμο 2837/2000, πρέπει να γράψετε το καθαρό ποσό που δικαιούστε στους Κ.Α. 311-312.
Σε περίπτωση που δικαιούχος είναι η σύζυγός σας πρέπει ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΩΣ στον πίνακα 1  να γράψετε τον ΑΦΜ της συζύγου σας .
Αν δεν έχει ΑΦΜ, τότε πριν να υποβάλετε τη δήλωσή σας πρέπει να ζητήσετε από τη ΔΟΥ που είναι αρμόδια για τη φορολογία σας να της χορηγήσει ΑΦΜ τον οποίο στη συνέχεια θα τον γράψετε στο έντυπο της δήλωσής σας στο αντίστοιχο τετραγωνίδιο του πίνακα 1.

ΥΠΟΠΙΝΑΚΑΣ 4Β - ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΑΠΟ ΓΕΩΡΓΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ
Σε περίπτωση που στον πίνακα αυτό δηλώσετε ποσά, πρέπει να αθροίσετε τα επί μέρους ποσά των διαφόρων εκμεταλλεύσεων και να γράψετε τα αντίστοιχα  σύνολα  στους Κ.Α. 461-462 και 915-916.

ΥΠΟΠΙΝΑΚΑΣ 4 Ε - ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΑΠΟ ΑΚΙΝΗΤΑ
Η εκκαθάριση της δήλωσης πραγματοποιείται με βάση το κύριο έντυπο αυτής, δηλαδή το έντυπο Ε1.
 Όμως, για ορισμένες κατηγορίες εισοδημάτων ο φορολογούμενος έχει υποχρέωση, μαζί με το ανωτέρω έντυπο(Ε1), να υποβάλει και ορισμένα άλλα έντυπα, τα οποία, εφόσον υποβάλλονται ταυτόχρονα  με τη δήλωση  του υπόχρεου, αποτελούν αδιαίρετη ενότητα με αυτήν και πρέπει να συμπληρώνονται σε όλες τις ενδείξεις  τους.
Έτσι, σε περίπτωση που θα δηλώσετε εισόδημα από την εκμίσθωση ή δωρεάν παραχώρηση ακινήτων, έχετε υποχρέωση να συνυποβάλλετε με τη δήλωσή σας (έντυπο Ε1) και Αναλυτική κατάσταση για τα μισθώματα ακινήτων, δηλαδή το  έντυπο Ε2.
Αφού συμπληρώσετε προσεκτικά τις ενδείξεις αυτού του εντύπου, στη συνέχεια, πρέπει να μεταφέρετε τα  αθροίσματα  των διαφορετικών περιπτώσεων, όπως αυτά αναγράφονται στις στήλες   13,14,15,16 και 17 του εντύπου Ε2, στους αντίστοιχους κωδικούς αριθμούς του υποπίνακα Ε στο έντυπο Ε1.
Τονίζεται ότι αν δεν μεταφέρετε  τα ως άνω αθροίσματα από το έντυπο Ε2 στο έντυπο Ε1, τότε τα εισοδήματά σας αυτά θεωρούνται ως μη δηλωθέντα.
Αν έχετε δηλώσει ιδιοκατοίκηση κύριας κατοικίας για όλο το χρόνο δεν μπορείτε συγχρόνως να δηλώσετε ενοίκιο για κύρια κατοικία.
 Διευκρινίζεται ότι κάθε φυσικό πρόσωπο έχει μόνο μία κύρια κατοικία και κάθε άλλη κατοικία του, πλην της κύριας, θεωρείται δευτερεύουσα.
Σε περίπτωση ιδιοκατοίκησης δευτερευουσών κατοικιών πάνω από 100 τ.μ., πρέπει να εξετάσετε, αν πρέπει να συμπληρώσετε και τους Κ.Α. 707-708, στον πίνακα 6 της δήλωσης Προσδιορισμός ετήσιας τεκμαρτής δαπάνης.
Στον υποπίνακα αυτό (4 Ε) και ειδικότερα στην περίπτωση 3 Ακαθάριστο τεκμαρτό εισόδημα από ιδιοκατοίκηση δηλώνονται τα στοιχεία:
-α) της  κύριας κατοικίας  σας,
-β) της πρώτης δευτερεύουσας μη εξοχικής κατοικίας σας και
-γ) της πρώτης δευτερεύουσας εξοχικής.
Αν έχετε κι άλλες δευτερεύουσες κατοικίες (εξοχικές ή μη εξοχικές), πρέπει να τις γράψετε στο έντυπο Ε2 και το τεκμαρτό μίσθωμα από αυτές, αφού συναθροισθεί με τυχόν άλλα τεκμαρτά εισοδήματά σας της ίδιας περίπτωσης, θα το  μεταφέρετε στο έντυπο Ε1 στην περίπτωση 3δ του υποπίνακα Ε Εισόδημα από Ακίνητα Κ.Α. 121-122.
Στον πίνακα της ιδιοκατοίκησης δεν γράφουμε ποτέ τις ημιτελείς ή υπό ανέγερση κατοικίες μας. Τα ακίνητα αυτά γράφονται στη δεύτερη σελίδα του εντύπου Ε2.
Στον ίδιο πίνακα δεν γράφουμε κενές κατοικίες μας. Και αυτές, όπως και κάθε άλλο κενό ακίνητό μας, γράφονται στο έντυπο Ε2.
Αν χρησιμοποιείτε ιδιόκτητους ανεξάρτητους βοηθητικούς χώρους π.χ. μία αποθήκη που βρίσκεται σε άλλη οικοδομή από αυτή που είναι η  κύρια ή η πρώτη δευτερεύουσα ή η εξοχική κατοικία σας, τότε τους χώρους αυτούς θα τους δηλώσετε στο έντυπο  Ε2 και  το τεκμαρτό εισόδημά τους θα το μεταφέρετε στο έντυπο Ε1.
Τα τετραγωνικά μέτρα, το ποσοστό συνιδιοκτησίας και οι μήνες ιδιοκατοίκησης γράφονται πάντα σε ΑΚΕΡΑΙΟΥΣ αριθμούς.
Επίσης, σε περίπτωση που στο έντυπο Ε1, έχετε δηλώσει ιδιοκατοικούμενα ακίνητά σας, ως κύρια ή πρώτη δευτερεύουσα μη εξοχική ή πρώτη δευτερεύουσα εξοχική κατοικία, πρέπει να δηλώσετε στους κωδικούς  αριθμούς 115, 117 και 119 το αντίστοιχο τεκμαρτό μίσθωμα από κάθε ιδιοκατοικούμενη κατοικία σας, ανεξάρτητα από το αν  το εισόδημά σας αυτό απαλλάσσεται ή όχι από το φόρο.
 Διευκρινίζετε ότι, αν για το τεκμαρτό εισόδημά σας  από ιδιοκατοίκηση κύριας και πρώτης μη εξοχικής δευτερεύουσας κατοικίας σας απαλλάσσεστε από το φόρο  (Κ.Α. 115 και  117) ,  δεν έχετε υποχρέωση να δηλώσετε την τιμή ζώνης ή τιμή εκκίνησης και το έτος αδείας για το ακίνητό σας αυτό.
 Είναι αυτονόητο ότι, αν η επιφάνεια της ιδιοκατοικούμενης κύριας κατοικίας σας είναι μεγαλύτερη από την επιφάνεια για την οποία απαλλάσσεστε και επομένως θα φορολογηθείτε για το αντίστοιχο τεκμαρτό σας εισόδημα, έχετε υποχρέωση να συμπληρώσετε την τιμή ζώνης ή εκκίνησης και το έτος αδείας.
Αν στο έντυπο Ε1 υποπίνακα Ε περίπτωση 3 έχετε δηλώσει ότι χρησιμοποιείτε δύο κατοικίες σας ως δευτερεύουσες από τις οποίες η μία είναι εξοχική και η άλλη μη εξοχική, πρέπει στην εξοχική κατοικία σας πάντα να συμπληρώνετε την τιμή ζώνης και το έτος αδείας, Κ.Α 230 και Κ.Α. 231 και τούτο γιατί θα φορολογηθείτε για το τεκμαρτό εισόδημα από τη χρησιμοποίηση της δευτερεύουσας εξοχικής κατοικίας σας.
Αν είστε κάτοικος εξωτερικού και ιδιοχρησιμοποιείτε μια ή περισσότερες κατοικίες σας στην Ελλάδα οι κατοικίες σας αυτές θεωρούνται ως δευτερεύουσες, δεδομένου ότι η κύρια κατοικία σας βρίσκετε στην αλλοδαπή Χώρα στην οποία κατοικείτε.
Επομένως, στο έντυπο Ε1 δεν είναι σωστό να δηλώνετε  τεκμαρτό εισόδημα από ιδιοκατοίκηση κύριας κατοικίας σας. 

ΠΙΝΑΚΑΣ 6    ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΕΤΗΣΙΑΣ ΤΕΚΜΑΡΤΗΣ ΔΑΠΑΝΗΣ
Στον πίνακα αυτό γράφονται τα στοιχεία που προσδιορίζουν την ετήσια τεκμαρτή δαπάνη του φορολογουμένου.
Στην περίπτωση 1 του πίνακα αυτού πρέπει να γράψετε τις τεκμαρτές δαπάνες διαβίωσής σας.
Οι δαπάνες της ως άνω  περίπτωσης  1 προσδιορίζονται με βάση την κατοχή ή χρήση ορισμένων περιουσιακών στοιχείων του φορολογουμένου, της συζύγου του και των τέκνων τους που συνοικούν και τους βαρύνουν π.χ. αυτοκίνητα ΕΙΧ κτλ., καθώς και τα ποσά που καταβάλλουν σε πρόσωπα που τους παρέχουν τις υπηρεσίες τους π.χ. κηπουρούς, οικιακούς βοηθούς κτλ.
Υπενθυμίζουμε ότι, αν έχετε δηλώσει ΔΥΟ ιδιοκατοικούμενες δευτερεύουσες κατοικίες (περ. 3 α-β του υποπίνακα 4 Ε - έντυπο Ε1) των οποίων η επιφάνεια είναι πάνω από 100 τετ. μέτρα, πρέπει να εξετάσετε αν έχετε υποχρέωση να συμπληρώσετε τους Κ.Α. 707-708 της περίπτωσης αυτής.
Λεπτομερείς οδηγίες για τη σωστή συμπλήρωση  των κωδικών αυτών μπορείτε να βρείτε στο φυλλάδιο οδηγιών  που λάβατε με τη δήλωσή σας.
Στην περίπτωση 2 πρέπει να γράψετε τα ποσά που κατεβάλλατε για την αγορά περιουσιακών στοιχείων και γενικά για την πραγματοποίηση δαπανών που λαμβάνονται υπόψη για τον προσδιορισμό των πραγματικών σας  δαπανών διαβίωσης π.χ. για αγορά ακινήτων, αυτοκινήτων κτλ., δηλαδή μη καταναλωτικών αγαθών, καθώς και  για δωρεές κτλ.
Αν κατά τη διάρκεια του έτους 2002 κατεβάλλατε τόκους για την εξόφληση δανείων ή πιστώσεων, καθώς και χρεώσεων μέσω πιστωτικών καρτών για την αγορά μη καταναλωτικών αγαθών , το ποσό αυτών των τόκων πρέπει να το γράψετε   στην περίπτωση  2 θ του πίνακα 6,   Κ.Α. 727- 728 (έντυπο Ε1).
Στο ποσό των τόκων αυτών (Κ.Α. 727-728), πρέπει να προσθέσετε και τους δεδουλευμένους τόκους που κατεβάλλατε, μέσα στο έτος 2002, για την εξόφληση στεγαστικών δανείων για την απόκτηση πρώτης κατοικίας.
Υπενθυμίζεται ότι, το ποσό των δεδουλευμένων τόκων  που κατεβάλατε  κατά το έτος 2002 για στεγαστικά δάνεια απόκτησης πρώτης κατοικίας, αναστήλωσης κτλ. διατηρητέων κτισμάτων έχετε δικαίωμα να το γράψετε και στους Κ.Α. 063-064 ή για δάνεια για απόκτηση πρώτης κατοικίας που συνάφθηκαν από 1/1/2000 και μετά  στους  Κ.Α. 065-066.
Στους ίδιους Κ.Α. 727-728, πρέπει να γράψετε και τους τόκους υπερημερίας που τυχόν κατεβάλλατε για την τοκοχρεολυτική απόσβεση δανείων ή πιστώσεων, καθώς και χρεώσεων μέσω πιστωτικών καρτών για αγορά μη καταναλωτικών αγαθών κατά το  έτος 2002.
Αν δεν προσθέσετε μόνοι σας τους τόκους υπερημερίας, έχει υποχρέωση να τους προσθέσει η ΔΟΥ στους Κ.Α. 323-324.

ΠΙΝΑΚΑΣ 8    ΠΟΣΑ ΔΑΠΑΝΩΝ ΠΟΥ ΑΦΑΙΡΟΥΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ
Κατά την εκκαθάριση των δηλώσεων παρατηρήθηκαν πολλά λάθη στη συμπλήρωση των Κ.Α. 063-064.
Για  διευκόλυνσή σας, σας διευκρινίζουμε ότι:
Για τον προσδιορισμό της ετήσιας τεκμαρτής δαπάνης λαμβάνονται υπόψη και οι δεδουλευμένοι τόκοι που καταβάλλονται για την απόκτηση πρώτης κατοικίας, αναστήλωσης κτλ. διατηρητέων κτισμάτων.
Όμως, οι ίδιοι ως άνω τόκοι (για την απόκτηση πρώτης κατοικίας, αναστήλωσης κτλ. διατηρητέων κτισμάτων), αφαιρούνται από το φορολογούμενο εισόδημα του υπόχρεου.
Επομένως, αν κατά το έτος 2002, κατεβάλατε τόκους για την απόκτηση πρώτης κατοικίας κτλ. έχετε δικαίωμα να τους γράψετε στους Κ.Α. 063-064 ή για συμβάσεις δανείων για απόκτηση πρώτης κατοικίας που συνάφθηκαν από 1/1/2000 και μετά στους  Κ.Α. 065-066.
Ειδικά τους τόκους για αναστήλωση κτλ. διατηρητέων κτισμάτων, ανεξάρτητα από το έτος που συνάφθηκε το δάνειο, θα τους γράψετε στους Κ.Α. 063-064.
Όμως, τους ίδιους τόκους (που θα δηλώσετε στους Κ.Α. 063-064 και 065-066), έχετε υποχρέωση να τους δηλώσετε και στους Κ.Α. 727-728.
Επίσης, σε περίπτωση που κατεβάλατε και τόκους υπερημερίας, πρέπει να δηλώσετε και τους τόκους αυτούς στους Κ.Α. 727-728.
Αν έχετε δηλώσει ότι κατεβάλατε δίδακτρα σε φροντιστήρια εκπαιδευτικών μαθημάτων ή ξένων γλωσσών για τα παιδιά σας, το συνολικό ποσό που κατεβάλλατε για το κάθε παιδί σας θα το γράψετε αντίστοιχα στους Κ.Α 081,  082, 083, 084 και 085.
Επομένως, οι κωδικοί αριθμοί που θα χρησιμοποιηθούν για την περίπτωση αυτή, δεν μπορεί να είναι περισσότεροι από τον αριθμό των παιδιών που δηλώνονται στον πίνακα 10, περίπτωση 1, ως προστατευόμενα μέλη του φορολογουμένου και της συζύγου του.

ΠΙΝΑΚΑΣ 9    ΠΡΟΚΑΤΑΒΛΗΘΕΝΤΕΣ - ΠΑΡΑΚΡΑΤΗΘΕΝΤΕΣ ΦΟΡΟΙ
Στον πίνακα 9 δηλώνονται τα ποσά των φόρων που παρακρατήθηκαν ή προκαταβλήθηκαν στο όνομα του φορολογουμένου κατά τη διάρκεια του έτους 2002.
Σε περίπτωση, λοιπόν, που κατά το προηγούμενο έτος σας έχουν παρακρατήσει ή έχετε προκαταβάλει φόρο εισοδήματος, έχετε δικαίωμα να δηλώσετε τα ποσά αυτά στους κωδικούς αριθμούς που αντιστοιχούν κατά περίπτωση.
Για διευκόλυνσή σας, σας θυμίζουμε ότι, για να συμπληρώσετε σωστά τις ενδείξεις και του πίνακα αυτού, καλό είναι να συμβουλεύεστε το φυλλάδιο οδηγιών.
Τονίζεται ότι, αν έχετε δηλώσει εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες (μισθούς, συντάξεις κτλ.) σε μια ή περισσότερες από τις περιπτώσεις 1, 2, 3, 4 και 6 του πίνακα 4Α του εντύπου Ε1,  δηλαδή στους:
Κ.Α. 301-302,
Κ.Α. 303-304,
Κ.Α. 321-322,
Κ.Α. 305-306  και
Κ.Α. 307-308),
αφού προσθέσετε τα ποσά των φόρων που αναλογούν στα εισοδήματα αυτά, θα γράψετε το σύνολο στους
Κ. Α. 313-314.
Μετά, αφού προσθέσετε τα ποσά των φόρων που παρακρατήθηκαν στα ίδια ως άνω εισοδήματα, θα γράψετε το σύνολο που θα προκύψει  στους Κ.Α. 315-316.
Προσοχή: Αν στο εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες  έχετε δηλώσει εισοδήματά σας, τα οποία φορολογούνται με το Ζ΄Ψήφισμα, πρέπει το φόρο που αναλογεί στα εισοδήματά σας αυτά να τον δηλώσετε και στους Κ.Α. 917-918.